Heriotza, hileta errituak eta dolua Euskal Herrian

%A %B %e%q, %Y in Antropologia apunteak, Aulki Hutsak

iñakiolaizolaEntsegu liburu mamitsua kaleratu du Iñaki Olaizola itsas ingeniaria eta antropologo donostiarrak, 400 orrialdekoa: “Muerte, ritual funerario y luto en Euskal Herria” (Utriusque Vasconiae, 2015). Lan hau EHUn hiru urte lehenago aurkeztutako doktoretza tesiaren ostetik dator, “Transformaciones en el proceso de morir: la eutanasia, una cuestión de debate en la sociedad vasca” izenburuarekin. Izan ere, ‘Duintasunez Hiltzeko Eskubidea’-ren aldeko elkartekidea da egilea, eta azken urte hauetan sarritan ibiltzen da gai hau hartuta biltzar, hitzaldi eta bestelako foroetan.

Aurtengo liburua hiru zatitan banatuta dago. Lehenengoan “heriotza duina”-ren inguruan idatzi du, eutanasiaren aldeko lurraldeetan murgildurik, hala bizitza nola heriotza duinaren alde (ia) denok gaudelarik. Batzuk, hala ere,  kontzeptuetan ñabardurak ikusten ditugueta zainketa aringarrien aldeko hautua hartu dugu. Distanasiaren aurka eta heriotza ona hobetsiz beti ere.

Bigarren zatian, gaur egungo hileta errituak aztertzen ditu, hileta laikoak, gorpuen errausketak… Ander Altunaren “Amama” pelikula ikusi duzue? Hor dagoelako hileta ekitaldi ez ohikoaren adibide eder bat, kontatuko ez dizuedana badaezpada ere, filma ikusi ez baduzue. Olaizolaren liburura itzulita, “Ritos funerarios en Vasconia” (Etniker, 1995) lan mardularen osagarri ederra da, panorama garaikidea plazaratzen duenez.

Eta hirugarren eta azken zatian dolua lantzen du bete-betean. Eta hasieratik bertatik, 304. orrialdetik, ia amaiera arte (377. orrialdea) behin eta berriz aipamenak egin ditu etengabean geure dokumentalaren pasarteei buruz. Ia 50 aldiz aipatzen ditu geure lanean agertutako audioen transkibapenak, xehe-xehe aztertuta eta komentatuta. Berak eskaturik gidoi guztia bidali nion bere garaian, saltsa honetan zegoela jakinda, baina ezin nuen imajinatu ere egin hain baliagarria suertatuko zitzaionik. Bejondeigula geuri guztioi! Joxe Mari Izagirrek dioen moduan, “kandela piztuta jarraitzen duen bitartean, ez dugu itzaliko ez”.

Bizi gara!

“Martin Luther King’s funeral service”.

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Featuring WPMU Bloglist Widget by YD WordPress Developer

Skip to toolbar