You are browsing the archive for Osatzaile zauritua.

Urte bat

%A %B %e%q, %Y in Dolua, Osatzaile zauritua

20160201Semeak edo alabak izateari utzi dioten helduak, umezurtzak al dira? Ezin da ba hitz egokiago bat asmatu ?

Urte bat pasa eta gero ez diogu utzi anai-arrebak izateari, eta hori da geure lehenengo garaipena. Elkarrekin gustura egon, bizitzan aurrera egin eta barre egiten jakin. Maitasunaz topa egin. Bilbon, Gasteizen edo Zarautzen.

Malekoiarako bidean goiko aulki huts hori topatu dut, gaurko egunez. Eta aurrerago olatu bat, eta atzetik beste bat, eta ostean beste bat, eta berriz beste bat, eta hor beste bat…

Negar egin dezakegu joan egin delako,

edo irribarre, bizi izan delako;

Begiak itxi ditzakegu eta otoitz egin itzul dadin,

edo ireki eta ikusi utzi digun guztia.

Gogoa itxi, hutsunea sentitu, bizkarra eman,

edo gustuko dugun hori egin:

irribarretsu agertu, begiak ireki,

maitatu eta aurrera segi.

 

Eguberri urdinak

%A %B %e%q, %Y in Dolua, MikroIpuinak, Oroimenean, Osatzaile zauritua

gabonakubanZaila izango da aurten Gabonak ospatzea. Eguberria zerbait baldin bada umezaroa da, geure hirurona aspaldian atzean gelditu zen eta Igorrek eta Pellok euren haurtzaroaren etapa hori gainditu dute jada. Etxeko sutondo barik aulki hutsak garrantzitsuegiak dira aurten, geure artekoa apurtu da eta, kristalezko puskak batzeko makurtu bagara ere, gaitza izango da anaitasunari eustea.

Euria egingo bazuen sikiera, hotza, freskura, behelainoa. Baina ez, eguraldiak ere momentuz ez du batere laguntzen. Ezer ez da berdin ezta kontu horietan ere. Eta urri, azaro eta abenduko hilabeteak atzera nork itzuliko dizkigu ez dakigu gainera, inoiz gertatzekotan.

Galerak pisutusuegiak dira batzuetan, oskarbi urdinarekin batera arima ere dundu kolorekoa dagoenean. Badakigu elurra egin behar duela, zerua itsaso zikin bat izango dela berriro. Batzuetan gertatzen dira horiek ere.

Sutondoaren bila mendebalderantz aurten. Agian ura ere topatuko dugu azkenean.

 

Buzzin’ in my head: Euriaren zain.

Maisu-maistrak

%A %B %e%q, %Y in Osatzaile zauritua, Sarean

sacksNoizean behin, pertsona batzuei esker jendarte honekiko itxaropena berreskuratzen dugu edo, hobeto, gizaki guztiak izaki maltzurrak ez direla gogorarazten digute pertsona miresgarri batzuk.

Pasa den otsailean, Oliver Sacks neurologo famatuak iragarri zuen bere terminaltasuna, bere gizakitasuna:

“It is up to me now to choose how to live out the months that remain to me. I have to live in the richest, deepest, most productive way I can.”

Medikua, idazlea eta gizakia. Maisuak gogorarazten digu geu guztion esku dagoela zelan bizi aurrean dugun geure bizitza. Ahalik eta modurik aberatsenean, sakonenean eta eraginkorrenean.

Pasa den otsailean ama hil zitzaigun. Urte erdia pasa da eta bere xumean desio bat transmititu zigun, anai bion artean adiskidetasuna berreskuratzea alegia.

Atzotik aurrera desioa errealitate bihurtzeko bidean dago. Geu guztion esku dagoelako zelan bizi aurrean dugun geure bizitza.

Oso eskertuta nago.

Erraietako itsukeria

%A %B %e%q, %Y in Osatzaile zauritua

inbidiaDaniel Golemanek aipatutako emozio suntsitzaileen artean dugu bekaizkeria edo inbidia. Mundua mugiarazten edo (hobeto) geldiarazten duten zama handi horietako bat. Geure kultura kristauan lizunkeria, lukurreria, jalekeria, alferkeria, haserkeria eta harrokeriarekin batera zazpi bekatu nagusiak osazen ditu, eta modurik ankerrena schadenfreude delakoa izango zen. Hau da, besteen zoritxarrarekin disfrutatzea; are gehiago, jeloskeriak edo bekaizkeriak jota norberak beste bati eragindako zoritxarraz gozatzea.

Aurpegirik ederrena itxuraldatu dezake, eta arimarik zuriena lohitu. Lantaldean justiziazko trataerak suntsitu, sufrimendua edo tentsioa ekarri eta azkenik maldan behera errekara gidatu, arbejdsglaede-ko tontorretatik hain urrun.

Sinesten dut inbidia osasuntsu delakoa existitu ez ezik akuilagarria eta positiboa izan badela. Eta zorionez badagoela bekaizkeriaren aurkako antidotoa, budismoak eskainitako kontzeptu zoragarria: Mudita, edo besteen lorpenekin eta arrakastarekin sentitutako poza alegia.

Buzzin’ in my head: “A Warm Room” (Envy).

Galdutako dominak eta Barneko Zoriontasun Gordina

%A %B %e%q, %Y in Osatzaile zauritua

DominakLankide ohi batek iragarri zidan, mundutxo honetan dominak ipintzen dizkizuten modu berberean kenduko dizkizute. Batzuetan azkar xamar, batzuetan pertsona berak egin ditzake operazio kontrajarri biak. Ustezko lankidea, lagun ohia.

Tratu txarren aurrean erresilientzia erakusteko aukera daukagu, adorea bilduz eta bakea aurkituz gero. Umorea ez galtzea eta herren, baina ibiltzen jarraitzea erantzunik onena da. “Barneko Zoriontasun Gordinaren” mailak, baxuak izan arren, mantentzen saiatzea. Hau da, gauza txikiekin gozatzen segitzea, abesti batekin zirrarak hartuta lasai negar egitea, hondartzatik jende guztia aldentzean zeu joatea, 1.500 metrotik beherako “menditxoetara” pozik igotzea,…

Zutik gaudela ospatzea.

Mila esker Karmele!

Espezialistarik zaurituenak

%A %B %e%q, %Y in Osatzaile zauritua, Sarean

FamiliaMedikuntzaVirginia Ruiz lankide eta blogari ezagunak konpartitutako artikulua komentatzera nator uztaila inauguratzeko. Hain zuzen ere, “Redacción Médica”-k sareratutakoa Las 7 especialidades médicas que más llevan a la depresión y la ansiedad” izenburuarekin.

Horren arabera, familia medikuak zaurituenak dira, alde handiz. Eta horien ostean, pediatrak eta anestesistak, ustekaberik ez orain arte nire ustez. Geroxeago psikiatrak, internistak, traumatologoak eta zirujau orokorrak datoz, lehenengo 7 espezialitate horien rankina osatzeko.

Ginekologoak ere aipatzen dituzte artikuluan, eta intentsibistak. Baina arrastorik ez onkologo, erradioterapeuta eta paliatibistei buruz. Deigarria benetan.

Gidatutako Irudia eta Musika

%A %B %e%q, %Y in Beste terapia batzuk, Osatzaile zauritua

GIMGuided Image and Music (GIM) Helen Bonny-k AEBetan eta 1970eko hamarkadaren amaieratik abiatutako teknika da, nork bere burua hobeto ezagutzeko bidaia moduan aurkeztuta, barneko mundua osatzekoa eta inkonszientean gelditutako oroitzapenak bideratzekoak. Terapia hau erabiltzen da helduongan mina, antsietatea, tentsioa eta estresak eragindako sintomekin. Honen bidez, sentimenduak azaldu eta baloratu egiten dira, portaera moduak aldatu, liskarren artean erabakiak hartu, nork bere buruarekin konfiantza gehiago eduki eta ongizate orokorraren egoera indartu.

GIM terapia ordu eta erdiko sesioetan egiten da: hasieran elkarrizketa batekin, kezka iturri den gaia identifikatzeko, saio bakoitzean gai batean zentratuz. Ondoren, gidatutako erlaxazioaren bidez pertsona prest egongo da musikaren estimuluak jasotzeko, terapeutarekin konpartituz eragindako sentsazioak. Musika amaituta bizitako esperientzia komentatzen da eta islatzen da irudien bitartez. Hau guztia interpretatuz, klabeak ematen dira bizitzan aldaketak eginahal izateko.

Info+: “Association for Music and Imagery”.

Entzuteko: Spiegel im spiegel” (“Ispilua ispiluaren barruan”).

Arbejdsglaede

%A %B %e%q, %Y in Bizi gara!, Osatzaile zauritua

arbejdsglaedeDanimarkarrak daude munduko herritarrik zoriontsuenen artean. Honek ezeztatzen du zoriontasunean eguzki ordu kopuruak faktore nagusia direla. Dirua? Asko laguntzen du honek ere, eta dirua bai, badaukate danimarkarrek.

Baina aberastasun ekonomikoaz gain, badaude beste osagai batzuk, eta horien artean oso garrantzitsua lanean poztasunez egotea. Badakigu egunean ordu asko eta asko igarotzen dugula lanpostuan, eta susmatzen dugu zenbat eragiten duen pozik egoteak (ala ez).

Bada danieraz, suedieraz eta norvegieraz badago berba propio bat, hitzez hitzeko itzulpenik ez daukana (“saudade”-k bezala), “lan poztasuna” adierazteko. Hau da, lanean pozik egonez gero arrakasta, emankortasuna, ahalmen sortzailea, motibapena eta erresilientzia gora datozkigu, ezinbestean. Alexander Kjerulf adituak hau guztia ondo azaltzen du bideo honetan (8 minutukoa). Pozik bizi!

PD.- Zein kausalitatea kontzeptua Eskandinaviatik etortzea, ezta?

Oroimina

%A %B %e%q, %Y in Dolua, Oroimenean, Osatzaile zauritua

saudadeInork ez daki zehatz-mehatz zer den, baina uste dut hauxe dela zehazki sentitzen dudana, azken aldi luzeotan. Dolumina, jendemina edota herrimina, norbaitekin edo norabait ezin garenean itzuli… zelan itzuliko genuen? Hori baino are urdinagoa, dunduagoa eta bluagoa den sentimendu goibela.

Larregizko oroimena, oroimina. Haurtzaroko aberri urruna. Galdutako heldulekuak. Segurtasun eza. Umezurtza izan umea izan barik.

Herri migratzaileek hain ondo deskribatutako sentimendua, galiziar-portugesak, galestarrak, errumaniarrak…

hiraeth (welsh language):  a homesickness for a home to which you cannot return, a home which maybe never was; the nostalgia, the yearning, the grief for the lost places and the people of your past.

Buzzin’ in my head: “Sodade” (Césaria Évora&Elefhteria Arvanitaki).

Zer deuko honek Botxok ez deukonik?

%A %B %e%q, %Y in MikroIpuinak, Osatzaile zauritua

zarautz

M: Tira, itsas ondoan dagoela.

I: Noski, eta hondartz oso polita, baina horretaz gain zer?

M: Euskara Jendea.

I: Hara bestea! Jakina!! Han normala da kalean entzutea bazterrik bazter. Baina itsas ondoan egoteaz, eta hondartz politaz eta Euskara Jendeaz gain, zer deuko Zarautzek Bilbok ez deukonik?

M: Bizitza kalitatea.

I: Bizitza kalitatea, bizitza kalitatea? Hori bai pijokeria!

M: Aizu, honek Monty Pythonen gidoi bat ematen du! Originaltasun pixka bat ipintzen badezu, ederki!!

I: Bueno, egia esan Zarautzek ez deuko gauza bat Bilbok badeukona. Baina lotsa emoten deusta…

M: Zer baina?

I: Zezen plazarik ez deuko.

M: …

Featuring WPMU Bloglist Widget by YD WordPress Developer

Skip to toolbar